Terug naar mijn wortels

DSC_0091.JPG

Pas toen ik deze zomer, voor het eerst sinds mijn 21e, door de straten van Slemani liep begreep ik waarom immigranten al decennialang elk jaar hun vakantiedagen opsparen om een maand met auto of busje een reis te maken naar hun land van herkomst. Nu pas voel ik waar mijn gemis als puber vandaan kwam. En kan ik mijn eeuwige geschipper tussen twee werelden, waar elke eerste-generatie-immigrant mee te maken krijgt, een plek geven.

Koerdistan is de plaats waar ik als puber zo dramatisch naar kon verlangen terwijl ik naar Koerdische jankmuziek luisterde en in verwarring was over mijn identiteit. In mijn hart dat ontheemde gevoel: altijd op zoek naar een voltooide identiteit.

Luidruchtige gastvrijheid
In Koerdistan besefte ik afgelopen zomer hoezeer ik nog steeds verbonden ben met mijn geboorteplaats. De dynamiek van Slemani, haar gulle, goedgebekte inwoners, de luidruchtige Koerdische gastvrijheid en de chaos in alle facetten van het dagelijks leven: ik kreeg er energie van die ik nog nooit eerder heb gevoeld.

In mijn gewoonten, denkpatronen en houding ben ik ver van mijn plaats van herkomst geraakt, maar in Nederland ben ik ook nooit helemaal aangekomen. Ik zal mij de geordendheid, nuchterheid en spaarzaamheid bijvoorbeeld nooit eigen kunnen maken.

En toch: terug in Koerdistan zag ik ook dat de versie uit mijn herinneringen niet bestaat. Ik vond de sociale controle en fixatie op uiterlijk verstikkend. En ik merkte dat het eerstgenoemde de ontwikkeling van Koerden tegenhoudt. Velen durven niet anders te doen dan anderen uit angst dat er over ze wordt geroddeld. Door mijn Nederlandse blik kan en wil ik die collectiviteitszucht van mijn geboortestad nooit meer tot mijn psyche door laten dringen.

Eigenaar van mooie verhalen
Ik probeer nu het gevoel dat ik altijd een beetje ontheemd blijf te trotseren door me te richten op de voordelen die mijn meervoudige culturele identiteit me oplevert. Zo oordeel ik niet meteen in goed of slecht, want anders is niet per definitie slechter. Door minder zwart-wit te denken, kan ik me openstellen voor nieuwe ideeën en lessen trekken uit de verschillende culturele normen en waarden. Ik ben ook eigenaar van mooie verhalen omdat ik Koerdistan ken als Nederlander én als iemand die de gewoonten en de taal kent.

Ik weet inmiddels ook dat een voltooide identiteit een illusie is. Wie zijn land van herkomst verlaat, zal altijd blijven zoeken naar dat ontbrekende deel.